Forbes Việt Nam #51 tháng 8 năm 2017

FORBES VIỆT NAM SỐ 51: THƯ TÒA SOẠN

DOANH NGHIỆP XÃ HỘI

Theo một khảo sát gần đây về CSR hay trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp, thì phần lớn người tiêu dùng Việt nghĩ rằng doanh nghiệp trước hết phải chịu trách nhiệm về pháp luật, rồi mới đến các trách nhiệm khác như đạo đức kinh doanh, từ thiện, hay lợi nhuận. Điều này, theo nhóm tác giả cuộc điều tra mang tính định lượng này ở TPHCM, sở dĩ người tiêu dùng nghĩ như vậy là vì gần đây thường xuyên xảy ra các hiện tượng tiêu cực như một số doanh nghiệp bất chấp luật lệ về môi trường, hoặc cố tình chuyển giá để trốn thuế.

Một cuộc điều tra khác về CSR liên quan đến đời sống công nhân trong các ngành thâm dụng lao động ở Việt Nam cũng cho thấy, nếu doanh nghiệp không xây dựng văn hóa doanh nghiệp và lợi thế cạnh tranh theo định hướng phát triển bền vững, thì tác động của CSR cũng không giúp cải thiện nhiều về môi trường điều kiện làm việc, cũng như mức sống của người lao động.

Cũng có nhiều ý kiến cho rằng doanh nghiệp phải tồn tại trước, nghĩa là đồng nghĩa với việc đề cao vai trò phải tạo lợi nhuận trước trên hết, rồi mới có thể thực thi các trách nhiệm liên quan đến xã hội, cộng đồng, thì điều đó không ngăn cản doanh nghiệp lựa chọn thứ tự ưu tiên khác. Cũng giống như lý thuyết marketing về cạnh tranh bằng sự khác biệt, doanh nghiệp có thể tạo ra lợi thế cạnh tranh cho mình bằng cách lựa chọn phù hợp với đòi hỏi của cộng đồng mà họ phục vụ, vì sự phát triển bền vững của xã hội mà doanh nghiệp đang tồn tại và phát triển. Có rất nhiều lựa chọn để doanh nghiệp xác lập thứ tự ưu tiên trong hoạch định chiến lược phát triển. Đó có thể xem tuân thủ pháp luật là việc phải làm, hay CSR là việc đáng để làm, hay tạo lập, chia sẻ giá trị chung cho xã hội (CSV) là việc nên làm. Cách tiếp cận khác nhau dẫn tới hành động cụ thể khác nhau , để rồi thị trường xã hội có những đánh giá khác nhau về doanh nghiệp. Dù gì đi nữa cách đánh giá khác nhau của xã hội, cộng đồng đều dựa trên hai điều cơ bản: tưởng thưởng cho việc làm tốt và trừng phạt cho hành vi xấu.

Chỉ khi doanh nghiệp xác định rõ lựa chọn chiến lược đó dựa trên lợi ích của bản thân doanh nghiệp thì khi đó sẽ tự giác thực thi CSR mà không cần tới sự giám sát của xã hội hay ràng buộc của xã hội.

Tải về Tạp chí Forbes Việt Nam số 51 tháng 8 năm 2017 tại Trạm Sách

Ban Biên Tập
Forbes Việt Nam