Tiêu đề của cuốn sách này (16 chiến lực kinh doanh thay đổi cuộc đời) có thể khiến bạn nghĩ đến việc kinh doanh ở châu Phi. Nhưng không phải.

Thật ra, cũng có thể. Nhưng bắt đầu không phải ở đó.

Tiêu đề sách là ẩn dụ cho sự tìm kiếm cơ hội gây dựng kinh doanh ở các thị trường có rất ít cạnh tranh và trào lưu để có thể giúp bạn trở nên giàu có. Rất khó tìm được món Tacos ở châu Phi, nghĩa là một nhà khởi nghiệp mở nhà hàng Mexican ở Ghana hay Nigeria sẽ không phải đương đầu với cuộc cạnh tranh khắc nghiệt như ở L.A. Tiêu đề này giúp giải thích làm thế nào tôi đã phát tài ở các nước Trung và Đông Âu từ năm 1992 đến 2008. Tôi bắt đầu từ con số không và xây dựng nên một danh mục các công ty trong thị trường mới nổi.

“Hầu hết mọi người nghĩ rằng những đồng xu lẻ làm nên đồng tiền chẵn. Các nhà khởi nghiệp cho rằng đồng tiền chẵn sinh ra đồng xu lẻ. Nếu bạn làm giống như tất cả mọi người thì kết quả cũng như nhau cả.” 

– Paul Oberschneider

Ý định của tôi là giúp những ai muốn bắt đầu hoặc phát triển kinh doanh bằng cách truyền lại những bài học tôi đã rút ra trong suốt mười tám năm.

Bỏ lại quá khứ là một người buôn bán tại sàn giao dịch phố Wall và ở Chicago, tôi đến Estonia vào năm 1992 với 400 đô la trong túi quần bò cũ kỹ của mình. Tôi lên đường để bắt đầu lại cuộc sống của mình. Tôi không hề có kế hoạch kinh doanh.

Cuối mùa hè năm đó, một loạt những sự kiện bước ngoặt đầy bất ngờ đã khiến tôi nhét 100.000 đô la tiền giấy vào hộp giày dưới gầm giường trong căn hộ thời kỳ Xô Viết mà tôi đi thuê. Đó là khởi đầu của mọi thứ.

Thay vì quay về nhà như tất cả mọi người – kể cả tôi – đã hy vọng, tôi ở lại để giúp một người bạn mở ngân hàng. Và trong suốt 18 qua, tôi đã tạo ra một trong những công ty bất động sản lớn nhất Trung và Đông Âu – xây dựng các trung tâm mua sắm, nhà ở, và khách sạn boutique năm sao quen thuộc với các chính trị gia và người nổi tiếng khắp Đông Âu. Tôi đã cưỡi trên lưng ngọn sóng tử thần của tính thanh khoản càn quét khắp các thị trường nhỏ, hoang sơ của các nước thuộc Liên Xô cũ.

Buổi tối ở một bữa tiệc sauna vào năm 1992, tôi gặp một doanh nhân tự nhận mình là “Elvis”. Anh ta cảnh báo tôi đừng bao giờ cam kết với thỏa thuận mà doanh nhân Phần Lan cũng quan tâm, vì họ luôn chậm chân khi tham gia vào thị trường. Tất nhiên, tôi đã quên mất lời anh ta nói trong năm qua.

Nhiều năm sau, tôi nhớ lại cuộc trò chuyện vô thưởng vô phạt ấy khi một công ty góp vốn tư nhân Phần Lan muốn mua lại một công ty của tôi. Công ty phát triển tài sản của tôi bùng nổ. Tôi chạy tới chạy lui khắp London để sắp xếp các nhà đầu tư cho quỹ đầu tư tài sản, và tôi muốn bán một công ty cổ phần đại chúng ở Helsinki. Cuộc trò chuyện ở bữa tiệc sauna bất chợt hiện ra, và một hồi chuông cảnh báo rung lên trong đầu tôi.

Chỉ bằng linh cảm của mình, dù thị trường đang bùng nổ, tôi đột ngột quyết định thu vén và lần lượt bán đi tất cả các công ty của mình. Ngay khi bán công ty cuối cùng vào năm 2008, khủng hoảng diễn ra, và nền kinh tế sụp đổ.

Nhạc dừng lại và tôi đã thoát ra khi các giá trị giảm mạnh xuống. Tôi bất ngờ trở thành một chuyên gia.

Quay trở lại năm 1987, khi tôi còn là người giao dịch ở New York tiệc tùng suốt đêm rồi lăn đến bàn làm việc trong trạng thái say xỉn để mua bán hàng trăm nghìn đô la, tôi tỉnh dậy để thấy mình thiếu thốn, túng quẫn và hoang mang. Vào lúc đó, chưa bao giờ tương lai khởi nghiệp thành công lại xa vời đến như vậy. Cuộc hành trình này đã đưa tôi đến đó.

Tôi muốn chia sẻ một vài điều mình đã khám phá ra trong cuộc hành trình. Hãy quên đi “Mười bí mật để thành công.” Bí mật thực sự là tôi đã đi một con đường khác và tìm ra “bầu trời xanh” – thị trường nơi tôi có thể phát triển nhanh chóng và có rất ít cạnh tranh. Giống như việc bán bánh Tacos ở châu Phi vậy.

Tôi đã đi tới những đất nước mình chẳng biết gì, thậm chí còn không nói được ngôn ngữ của những nơi đó. Tôi bắt đầu với 400 đô la và xây dựng các doanh nghiệp trị giá 200 triệu đô la.

Tôi viết cuốn sách này để chia sẻ kinh nghiệm của mình cho những người khác học hỏi. Xây dựng doanh nghiệp thành công cần có thời gian. Đó là cả một quá trình chứ không qua một đêm mà biến đổi. Tôi chẳng biết có thành công nào chỉ trong một đêm. Trong suốt quá trình, tôi đã có một đội ngũ tuyệt vời giống như gia đình của mình. Chúng tôi tạo ra của cải. Chúng tôi đạt được những kết quả hữu hình có thể chỉ ra được. Những thành quả đó giúp chúng tôi kiếm rất nhiều tiền – và chúng tôi làm việc rất vui vẻ.

Những gì tôi đã làm không giống như công việc mà giống như sở thích hơn. Chúng tôi đi sớm về muộn vì không muốn dừng cuộc vui. Đó là những gì tất cả chúng ta muốn đạt được trong đời, tôi nghĩ vậy – một cuộc hành trình thú vị với những người bạn tuyệt vời, nơi ta cảm thấy vui vẻ và làm nên điều khác biệt.

Bạn có nhớ câu chuyện Jack và cây đậu thần không? Nghèo túng, mẹ của Jack nói cậu đi bán con bò lấy tiền mua thức ăn. Jack, còn bé và ngây thơ, đã bị lừa dùng hết tiền của mình để mua “những hạt đậu thần”. Khi về nhà, cậu bị nhốt trong phòng. Cậu ngủ gật và mơ thấy cây đậu thần khổng lồ đưa mình lên tận trên trời. Tất nhiên chúng ta đều biết khi cậu ta thức dậy, nhà cậu vẫn không có thức ăn, và những hạt đậu bị mẹ cậu vứt qua cửa sổ sẽ sinh ra nhiều hạt đậu nữa.

Chúng ta đều muốn tin vào giấc mơ của Jack. Chúng ta muốn sự việc xảy ra ngay bây giờ.

Nhưng cuộc hành trình là cả một quá trình. Giống như trò chơi xếp hình, bạn sẽ không biết chính xác các mảnh ghép ở chỗ nào ngay. Khởi nghiệp là khám phá, tìm ra các mảnh ghép đặt vừa chỗ nào. Có các mảnh ghép được gọi là chiến lược, ẩn dưới đó là tư duy cần có để bắt đầu thành công và phát triển bất cứ việc kinh doanh nào. Tôi muốn chia sẻ phương pháp hiệu quả với tôi.

Thật dễ bị rơi vào bẫy những công thức làm giàu đầy hứa hẹn nhưng không thực tế. Và có thể bạn đã phải chịu hậu quả từ những phương pháp thử sai khi thực hiện theo những công thức đó.

Cuốn sách của tôi không có lời hứa hẹn nào cả; tôi không có “hạt đậu thần” để bán cho bạn. Trong những trang sách này, tôi kể ra câu chuyện của mình và chia sẻ những gì hiệu quả với mình. Tôi tin rằng bạn cũng có thể áp dụng nó. Đây là tập hợp những con đường tôi đã đi có thể giúp bạn xây dựng doanh nghiệp thành công, và tôi thật lòng hy vọng bạn sẽ đạt được giấc mơ của mình khi áp dụng các bài học. Hãy nhớ rằng, đây là một cuộc khám phá.

Nhưng khi tôi viết 16 chương sau đây, một việc khác đã xảy ra. Tiêu đề sách và mục đích nguyên bản của nó đã mang một ý nghĩa khác với tôi sau khi tôi gặp một người lạ ở quán cafe Chelsea bên quảng trường Sloan ở London. Lúc tôi chắt lọc những yếu tố dẫn đến thành công vào 16 khái niệm dễ hiểu, đơn giản, tôi được truyền cảm hứng để bắt đầu một cuộc hành trình mới cho riêng mình.